• Algemene afbeelding 1
  • Algemene afbeelding 3
  • Algemene afbeelding 2
Jaarverslag bestuur 2014

JAARVERSLAG VAN HET BESTUUR 2014

Wat is zo specifiek aan het werk van de buurtpastores?

Als het gaat om kwetsbare mensen in buurten in Utrecht dan weten gemeente en andere organisaties steeds beter de weg naar Stichting Buurtpastoraat Utrecht te vinden. Dat heeft te maken met het feit dat Stichting Buurtpastoraat Utrecht zelf uitdrukkelijk samenwerking zoekt en met partners in gesprek gaat over wat deze te bieden heeft. Nog meer heeft het te maken met de werkwijze van Stichting Buurtpastoraat Utrecht. "Leuk kennis te maken met die pastor die bij zoveel bewoners gewoon thuis over de vloer komt", zei een wijkadviseur laatst bij een kennismakingsgesprek met één van de buurtpastores.

Het Buurtpastoraat blijkt voor deze organisaties en voor de gemeente een soms inspirerende, soms signalerende, soms spiegelende functie te vervullen. De rol die het buurtpastoraat speelt voor anderen, beweegt zich in vier kenmerkende facetten van het werk:

1.      Het werken vanuit de dagelijkse praktijk van die meest kwetsbare mensen tegenwoor­dig meer aangeduid als het werken vanuit de leefwereld. Dat is de kern van het werk en deze wordt zorgvuldig bewaakt. Bij alles staat het werken vanuit een relatie met de mensen, om wie het gaat, voorop. En die mensen bepalen de agenda van de buurt­pastor. Natuurlijk is er ook overleg met collega's, instanties en dergelijke. Alle acties van de buurtpastor worden gerelateerd aan de leefwereld. En het voldoende aanwezig-zijn in die leefwereld wordt ook in de tijd scherp bewaakt.

2.      In welzijn, zorg en educatie zijn veel schotten, in de nieuwe generalistische buurteams wordt bijvoorbeeld toch onderscheid gemaakt tussen "Sociaal"en "Jeugd en gezin". De Stichting Buurtpastoraat Utrecht werkt in dat veld geïntegreerd, het gaat over het persoonlijk leven van de buurtbewoner en het gaat over het samenleven in gezin en buurt. Vanuit de leefwereld werk je door alle schotten, door alle categorieën heen.

3.      Buurtpastores geven vanuit die leefwereld aan beleidsmakers en formele instituten terug wat de effecten van hun maatregelen zijn in de levens van de buurtbewoners. Bijvoorbeeld naar de woningbouwcorporatie Mitros, naar de welzijnsinstellingen Me'kaar en Doenja, naar de beheerderscommissie van de Nieuwe Jutter, naar uiteenlopende hulpverleningsinstanties en naar de gemeente heeft Stichting Buurt­pastoraat Utrecht deze signaleringsfunctie.

4.      En in het werken vanuit de leefwereld, vanuit de relatie met de buurtbewoner, staat de relatie met hem/haar voorop. De buurtpastor is trouw en streeft naar een duurzame relatie. Door de gekozen, presente werkwijze (relatiegericht, trouwe aanwezigheid in het leefmilieu, heel eenvoudige aanspreekbaarheid, grote wederzijdse vertrouwdheid, persoonlijke bekendheid, benaderbaar voor een zeer breed spectrum van vragen etc.) is de buurtpastor voor de buurtbewoners een stabiele factor in hun leven en kan daardoor een brug zijn naar de (buurt)samenleving en naar de hulp, zorg en steun die daar voorhanden is.

De presentiebenadering en de tussenpositie tussen zorg, educatie, welzijn en bijvoorbeeld. veiligheid zijn daarbij een innovatieve aanvulling op het meer reguliere werk en bieden andere werkers volop de gelegenheid om aan te haken en (elementen van) de presentie­benadering zélf te gaan praktiseren. Heel uitdrukkelijk gebeurt dat in de leefwereldteams (voorheen "presente buurteams"). Presentie zoekt naar haar eigen aard altijd de samen­werking, waarbij  de buurtbewoner centraal staat. Doordat reflectie de motor van het werk is (en dus niet regelgehoorzaamheid, vernieuwing of onbuigzame plannen) blijft de buurtpastor / presentiewerker een lerende professional die haar/zijn kennis graag deelt met andere werkers. De Stichting Buurtpastoraat Utrecht wil dus vanuit samenwerking haar ervaring delen met buurtteams, bewonerscommissies, kerkelijk werkers, hulpverleners en sociaal makelaars en deze zo mogelijk ondersteunen: waar mensen bijvoorbeeld een extra hand op de schouder nodig hebben, kunnen sociaal makelaars de buurtpastor vragen (hoe) dat te doen. Voor de buurtteams kan zij continuïteit bieden, zodat eenmaal begonnen hulp niet stokt of niet afgemaakt wordt. En voor buurtbewoners kan zij waker zijn die signaleert of geboden hulp wel helpt en of het wel goed blijft gaan. Bovendien wil De Stichting Buurtpastoraat Utrecht  deze werkers uitdagen de betekenis van presentie voor hun eigen vakgebied te doordenken.

De overdracht van het werk volgens de presentiebenadering krijgt daarnaast vorm in opdrach­ten voor derden al dan niet in samenwerking met Stichting Presentie of het TrainingsCentrum Kor Schippers.

Bovenstaande facetten van het werk hangen nauw samen met de missie van de Stichting Buurtpastoraat Utrecht. Buurtpastores doen dit omdat ze erin geloven dat elk mens beeld van God is, waardevol en de moeite waard. We weten ons geroepen juist die mensen nabij te zijn, die in de samenleving weinig of geen aanzien hebben. Buurtpastores doen dit, opdat mensen niet verloren lopen, maar zich opgenomen weten in een menslievende gemeenschap waarin we elkaar met goede zorg en aandacht nabij zijn.

Concrete ontwikkelingen

In 2014 zijn belangrijke stappen gezet naar een sterkere organisatie met een bredere basis. In het bestuur zijn twee nieuwe mensen met een breed netwerk toegetreden, terwijl de voormalig penningmeester als vrijwilliger de financiële administratie blijft doen. De competenties van de nieuwe bestuursleden liggen op het terrein van financiën en ondernemerschap en kennis en ervaring van de sector welzijn en zorg.

Er is voorbereidend werk gedaan om in twee nieuwe Utrechtse wijken aan de slag te gaan als Buurtpastoraat. In Geuzenwijk is dat werk in oktober daadwerkelijk begonnen. Het project "Opvoeden en opgroeien in armoede in Geuzenwijk" maakt onderdeel uit van een nieuw programma van het Skanfonds, waarmee Stichting Buurtpastoraat Utrecht in het verleden eveneens samenwerkte. Naast het Skanfonds dragen ook de Sociaal Makelstichting Me'kaar, de gemeente en Katholieke Caritas Utrecht aan het project bij. En er wordt samengewerkt met  Me'kaar, de buurtteams, het wijkbureau, Stichting Jou, Mitros en andere organisaties in de buurt.

Voor de woningcorporatie Bo-Ex mag Buurtpastoraat de begeleiding van bewoners bij het project van groot onderhoud in de Rietveldbuurt gaan doen. Er ligt een harde afspraak voor 1 jaar met de intentie om 3 jaar met elkaar samen te werken. Het gaat om de begeleiding van buurtbewoners, die vanwege het onderhoud tijdelijk naar een logeerwoning moeten. In die omstandigheden treden hun persoonlijke en maatschappelijke kwetsbaarheden scherper aan het licht. Het gaat om te beginnen om 97 huishoudens. Een buurtpastor voor 0,75 fte probeert deze bewoners in alle stadia van de veranderingen nabij te zijn. Na een uitgebreide sollici­ta­tieprocedure is Elizabeth van Dis per 2015 aangesteld voor de periode van een jaar.

Er is ook een project afgerond, namelijk het werk in Queeckhoven in opdracht van Mitros. Van april 2010 tot december 2014 zijn daar de bewoners ondersteund die woonden in een groot renovatie- en nieuwbouwproject van Mitros. Bijna alle bewoners zijn inmiddels uit de buurt verdwenen. Met een aantal heeft de buurtpastor nog contact, met anderen is het contact afgebouwd dan wel overgedragen. De samenwerking met Mitros krijgt een vervolg in Geuzenwijk waar de corporatie zich sterk maakt voor de inzet van buurtpastoraat en waar de gemeente uiteindelijk voor 2015 op advies van Mitros en het wijkbureau een bedrag van € 25.000,- beschikbaar stelt.

Buurtpastores

Zorg was er omdat pastor Monique de Bree tijd nodig had om te herstellen van ziekte. Gelukkig is ze, in overleg met de bedrijfsarts, vanaf augustus stap voor stap begonnen aan terugkeer in het werk. Buurtbewoners en bestuur zijn blij dat Hester van Soest, Evelien Regnat en collega Heleen Heidinga een deel van Monique's werk over konden blijven nemen. Evelien Regnat moest haar bijdrage in september afronden. Het bestuur is dankbaar voor haar inzet.

Heleen Heidinga's begeleiding van mensen in Queeckhoven is eind 2014 afgerond. Een aantal gezinnen is naar Geuzenwijk verhuisd, de nieuwe buurt waar Buurtpastoraat actief wordt en kan dus begeleiding blijven ontvangen. De zorgvuldige afbouw is gefinancierd door KCU, DMO van de Protestantse Kerk Utrecht en de Bethelkerk. Pastor Heleen Heidinga en de bewoners hebben in december het afscheid gevierd.

Titus Schlatmann blijft zich ontwikkelen in zijn ondersteuningswerk in de buurten van Rivierenwijk en Kanaleneiland. De eigenheid van zijn bijdragen verdiept zich. Met plezier werkt hij aan overdracht van zijn ervaring, deze inbreng wordt op alom in de stad gewaar­deerd en gevraagd.

Kerken

Het buurtpastoraat is ontstaan vanuit de katholieke geloofsgemeenschap. Ze staat in de reli­gieuze traditie van menslievende inzet van verschillende ordes en congregaties. Daarom is de relatie met parochies en religieuzen van groot belang. Betrokkenheid van kerken in de stad krijgt vorm door publicaties in hun bladen en door de financiële steun vanuit Caritas/ KCU en Diakonie. In september heeft de oecumenische studentengemeente - Janskerk - op twee zondagen collecte gehouden ten behoeve van het werk van het Buurtpastoraat. De katholieke parochie St. Martinus heeft voor dit jaar het werk van het Buurtpastoraat driemaal in het collecterooster opgenomen voor al haar vijf geloofsgemeenschappen. Deze collectes betekenen een belangrijke steun en erkenning door gelovigen en geloofsgemeenschappen in Utrecht. Van  de Uitvaartvereniging St.Barbara ontvingen we financiële en morele steun. Het bestuur is hier dankbaar voor.

Paulus van Mansfeld, voorzitter.

 
 
*